Zweet dat van je afdruipt, knalrode wangen en een bonkende hartslag … De meeste vrouwen in de overgang zullen dit in meer of mindere mate herkennen: opvliegers.
Ruim 70% van de vrouwen heeft last van opvliegers tijdens de overgang. De één slechts een keertje per dag, de ander zo erg dat dagelijks functioneren niet meer lukt. En dan nog maar niet te spreken over hoe opvliegers je slaap ‘s nachts kunnen verstoren – het zogeheten ‘nachtzweten’.
Maar wat zijn opvliegers nu precies en dienen ze eigenlijk ergens voor? En belangrijker: wat kan je doen tegen opvliegers, wat helpt écht?
In dit artikel
Wat zijn opvliegers?
Een opvlieger is een warmte-aanval die gepaard kan gaan met een rood gezicht en een koortsig gevoel. Het lichaam denkt dat je het te warm hebt en gaat de bloedvaten openzetten. Hierdoor stijgt de huidtemperatuur en dit wordt vooral gevoeld in de hals, de borst en in het gezicht (en die kan zo rood eruit zien).
Een opvlieger komt plotseling opzetten, duurt een paar minuten (3 tot 5) en gaat voor veel vrouwen gepaard met hevig transpireren. Daardoor koel je af, wat weer heftig rillen en een gevoel van kou kan geven.
De centrale temperatuur van je lichaam blijft echter constant (je hebt geen koorts); het is echt de huid die zo opwarmt.
Opvliegers kunnen heel intens zijn en gepaard gaan met nare gevoelens. Ze kosten daarnaast erg veel energie. Als je veel opvliegers hebt snap je nu waarom je zo moe kan zijn …
Waardoor krijg je opvliegers als je in de overgang bent?
Opvliegers hebben te maken de manier waarop je hersenen reageren op de oestrogeenschommelingen. Wat houdt dit precies in?
“In de overgang kan je lichaam extreem reageren op kleine verschillen in temperatuur”
Normaal gesproken reageert je lichaam niet op kleine temperatuurverschillen. Je kan dan bijvoorbeeld een kop warme soep drinken zonder dat je daar veel van merkt.
In de overgang kan het lichaam echter heel extreem gaan reageren op kleine verschillen in temperatuur: de temperatuurszone is ‘versmald’. Het lichaam reageert alsof het oververhit is als je alleen maar een kopje koffie drinkt, als je bepaalde emoties hebt of je je wat inspant.
Het zijn vooral de hormoonschommelingen die de boel in de war schoppen. Daarom gaan opvliegers ook weer weg als de hormonen stabiel en laag zijn aan het einde van de overgang.
Hoe lang kun je last hebben van opvliegers?
Je hebt meestal een aantal jaar last van opvliegers. Al verschilt de hoeveelheid en intensiteit van de opvliegers gedurende deze periode.
Opvliegers zijn het heftigst in de periode rond de menopauze, dus rond de tijd van de laatste menstruatie.
Voor een deel van de vrouwen beginnen de opvliegers al vroeg in de overgang terwijl je nog (onregelmatig) menstrueert. Voor anderen beginnen de opvliegers pas als de menstruatie weg is gebleven.
Opvliegers zijn het heftigst in de periode rondom de menopauze
In de jaren na de laatste menstruatie zullen de opvliegers steeds meer afnemen. Vijf jaar na de menopauze zegt nog 30% van de vrouwen opvliegers te hebben. Na 10 jaar is dit nog 10%. Er zijn helaas vrouwen van 70 jaar die nog steeds opvliegers hebben.
Als de hormonen niet meer schommelen zullen de opvliegers in principe weggaan. Je lichaam heeft dan een nieuw evenwicht gevonden.
Hoe kan je met voeding wat doen tegen opvliegers?
Voeding heeft een behoorlijke invloed op hoe vaak en hoe intens opvliegers optreden. Ergens is dit goed nieuws want je voeding kan je beïnvloeden en dus inzetten om iets te doen tegen je opvliegers.
Voeding die bij veel vrouwen opvliegers uitlokt
Welke voeding bij jou opvliegers uitlokt is persoonlijk. Wat voor veel vrouwen opvliegers kan uitlokken zijn bijvoorbeeld:
- Alcohol
- Pittig of gekruid voedsel
- Gember
- Koffie
- Thee
- Koolzuurhoudende frisdranken
- Snelle suikers
Je zou eens kunnen bijhouden wanneer de opvliegers opkwamen en wat je toen had gegeten. Zo kan je elimineren wat bij jou een belangrijke trigger is.
Voeding rijk aan fyto-oestrogenen kan helpen tegen opvliegers
Voeding die kan helpen tegen opvliegers
Opvliegers hebben te maken met oestrogeendaling in je lichaam. Sommige voeding bevat stoffen die in het lichaam de werking van oestrogeen in lichte mate nabootsen. Deze stoffen – geen hormonen – heten ‘fyto-oestrogenen’. Via voeding kan je dus de hormoonschommelingen een beetje opvangen.
Fyto-oestrogenen komen van nature voor in voedingsmiddelen zoals:
- Sojaproducten,
- Graansoorten zoals: tarwe, maïs, haver, gerst en rogge,
- Bepaalde noten en zaden zoals: amandelen, zonnebloem- en pompoenpitten en lijnzaad,
- Peulvruchten zoals: kikkererwten, kidneybonen en linzen,
- Planten zoals: rode klaver, salie en luzerne.
Fyto-oestrogenen worden ook vaak in de vorm van supplementen ingezet bij opvliegers – we gaan daar zo meteen verder op in.
Wat is de invloed van je leefstijl op opvliegers?
Naast voeding kan je nog veel meer doen op het gebied van leefstijl om minder last te hebben van opvliegers. Voor veel vrouwen is dit een eyeopener; ze hadden nooit gedacht dat je met kleine veranderingen zóveel effect zou kunnen bereiken.
Deels is dit te verklaren uit het feit dat stress de nummer 1 uitlokkende factor is voor opvliegers. Pak je stress aan dan zal je merken dat je minder opvliegers hebt. En met leefstijl kan je stress heel goed aanpakken.
De nr.1 uitlokker van opvliegers is stress
Het belangrijkste leefstijladvies heeft dan ook met stressvermindering te maken. Want zoals je net al las: van alle triggers die opvliegers uitlokken staat stress met stip op één!
En op de koop toe geven opvliegers zelf vaak ook nog eens stress, wat de situatie verergert … Alles wat jij dus kan doen om stress te verminderen zal positief bijdragen aan het verminderen van jouw opvliegers.
“Hoeveel ballen houd jij in de lucht?”
Wees eerlijk: hoeveel ballen houd jij in de lucht dagelijks? Lukte je dat voorheen altijd nét? Dan kan het goed zijn dat dit in de overgang net níet meer lukt … Dit kan stress geven omdat het gewoon teveel is.
Kijk dus of je een paar zaken even op een lager pitje kan zetten. Frustrerend wellicht maar je zal er vruchten van plukken.
Body-mind-technieken hebben een bewezen effect op het verminderen van stress en helpen dus ook bij opvliegers. Yoga, pilates, mindfulness bedenk het maar. Kies vooral iets wat je leuk vindt.
En zorg dat je genoeg beweegt! Van bewegen is bewezen dat helpt bij opvliegers1. Door te bewegen zorg je dat het teveel aan adrenaline in je lijf wordt afgebroken. Al het bewegen helpt: wandelen, planken, de 7-minute- work-out, de trap nemen, fietsen naar je werk in plaats van de auto. Integreer beweging in je dagelijks leven en het zal verschil maken.
Roken … liever niet als je wat wilt doen tegen opvliegers
Een ander belangrijk leefstijladvies betreft roken. Als je kan stoppen is dat heel positief, ook voor het aantal opvliegers!
Meer kans op opvliegers bij overgewicht
Als je veel last hebt van opvliegers en overgewicht hebt is het te overwegen wat gewicht te verliezen. In de overgang kan het wat gecompliceerder zijn om uit te voeren maar het lijkt wel een positief effect te hebben op het verminderen van het aantal opvliegers.
Supplementen die bijvoorbeeld fyto-oestrogenen bevatten kunnen helpen bij opvliegers
Opvliegers minder intens maken
De kracht van afkoelen
Wat heel goed werkt om een opkomende opvlieger te temperen is verkoeling. Zo voorkom je dat je hartslag heel erg stijgt en je flink gaat zweten. Je komt dan sneller weer tot jezelf.
Maar waar vind je verkoeling als je in de auto zit? Of in de rij staat bij de kassa? Daar zijn slimme producten voor zodat je altijd verkoeling bij je hebt.
Zo zijn er koelsjaals die minimaal 24 uur koud blijven en ook speciale opvlieger-sprays. Deze zijn verfrissend en kalmerend zodat de opvlieger minder doorzet. En al eens gedacht aan een mini-ventilatortje voor in je tas of op je bureau?
Verschillende accessoires die je kunnen verkoelen vind je in ons assortiment.
Zorg dat de warmte weg kan
Pas je kleding aan op de opvliegers. Kleed je zó dat je makkelijk een laagje kan uittrekken en weer aan kan trekken als je bent afgekoeld.
Katoenen kleding neemt meer transpiratie op dan synthetische kleding. Zit je vast aan bedrijfskleding? Bespreek dit met je leidinggevende, wellicht zijn er alternatieven.
Je bed opmaken in laagjes is ook een goede tip. Zo kan je snel een laag eraf gooien als je het te warm hebt en weer terugpakken als je het koud krijgt. En ook hier geldt: katoenen beddengoed zal beter werken bij transpiratie dan synthetisch beddengoed.
Welke supplementen helpen tegen opvliegers?
Heb je nog steeds veel last van opvliegers ondanks aanpassingen op leefstijlgebied? Dan kan een supplement je wellicht helpen.
Er zijn plantaardige supplementen die (met succes) worden ingezet bij opvliegers. Meestal worden in deze supplementen planten verwerkt die tot de eerder genoemde fyto-oestrogenen horen. Deze kunnen helpen bij typische overgangsklachten zoals opvliegers. Voorbeelden zijn soja, hop, salie, en rode klaver.
Voor ons assortiment hebben wij gekozen voor phyto soya, een puur isoflavonen product en voor ‘Estrogen for Woman‘. Een product dat een paar krachtige fyto-oestrogenen combineert.
Voor de duidelijkheid: fyto-oestrogenen bevatten geen hormonen maar ze bootsen wel een beetje die werking na. Fyto-oestrogenen zijn dan ook niet voor iedereen geschikt. We gaan hier dieper op in in ons blog ‘fyto-oestrogenen en de overgang‘.
Er zijn ook plantaardige producten die een soortgelijke werking hebben maar geen fyto-oestrogeen zijn. Voorbeelden zijn EstroG-100 of Sérélys MENO.
“Merk je na een maand gebruik van een supplement geen effect dan werkt het waarschijnlijk niet voor jou. Blijf dan zoeken naar wat wél bij jou past”
Merk je na een maand geen enkel effect van een supplement? Dan werkt dit waarschijnlijk niet bij jou en kan je wat anders proberen.
Ook belangrijk: als je een supplement tegen overgangsklachten zoals opvliegers wil kopen, let er dan op dat je een ‘goed’ supplement koopt (bijvoorbeeld met een gestandaardiseerd extract). Lees meer hierover in ons blog ‘hoe kies ik het beste middel tegen overgangsklachten’. Alles in ons assortiment is daarop geselecteerd.
En wil je wat hulp bij het zoeken van het beste middel tegen opvliegers voor jou? We hebben een online keuzehulp ontwikkeld die aan de hand van een aantal vragen het middel tegen opvliegers voorstelt dat het beste bij jóu past.
Welke behandelingen kunnen je helpen bij opvliegers?
Opvliegers kan je beïnvloeden door voeding, leefstijl en natuurlijke supplementen. Maar er is nog veel meer dat kan helpen bij opvliegers. We geven een korte opsomming.
Het is bewezen dat acupunctuur helpt tegen opvliegers
Acupunctuur
Acupunctuur is opgenomen in de richtlijnen van de gynaecologen als optie om opvliegers te verminderen. Het heeft een bewezen effect op het verminderen van het aantal opvliegers. Lees hier meer details over in ons blog ‘Acupunctuur tegen opvliegers (het helpt!)’.
Hypnotherapie
Hypnotherapie heeft ook een bewezen effect op het verminderen van opvliegers. Je kan hypnotherapie bij een therapeut volgen of zelfhypnose leren en zo zelf de opvliegers aanpakken.
Hormoontherapie
Hormoontherapie kan de opvliegers fors verminderen. Hormoontherapie wordt door een arts voorgeschreven, bevat veel minder hormonen dan de pil en bestaat uit bio-identieke hormonen (de pil bevat bijvoorbeeld synthetische hormonen).
Je huisarts of gynaecoloog kan je alles vertellen over wat hormoontherapie voor jou zou kunnen betekenen.
Stellatum blokkade
Deze therapie wordt nog niet overal aangeboden maar is interessant om van gehoord te hebben. Bij ganglion stellatum blokkade wordt een zenuwknoop in de hals verdoofd waardoor de opvliegers gedurende enige maanden verminderen. Je dient daarna de behandeling te herhalen.
Lees alle details hierover in ons blog ‘Met één prik van je opvliegers af‘.
Tot slot
Opvliegers maken de overgang er niet gemakkelijker op. Ze kunnen een heftige impact hebben op de kwaliteit van leven en op je nachtrust. En je kan er echt beroerd van zijn.
Aangezien opvliegers een paar jaar kunnen duren is het vinden van een oplossing lonend. Een leven zonder opvliegers is immers véél prettiger!
En er is echt veel dat kan helpen. De kunst is alleen om te vinden wat werkt voor jóu: er is namelijk nog steeds geen oplossing die alle vrouwen past. In dit artikel heb je hopelijk handvatten gevonden om wat te doen tegen jouw opvliegers.
En laten we ernaar streven dat je het in de toekomst voornamelijk alleen bloedheet in de sauna hebt …
P.S. Ben je op zoek naar een middel tegen opvliegers en kan je wat hulp hierbij gebruiken? We hebben een online keuzehulp ontwikkeld die aan de hand van een aantal vragen het middel voorstelt dat het beste bij jóu past.
Heb je wat aan dit blog gehad? Heb je nog vragen of heb je zelf tips? Reageer dan even onderaan deze pagina. Iedere reactie krijgt een antwoord van ons terug!
Producten gerelateerd aan dit artikel
Bronnen:
- Bailey,TG et all, J.Physiol, 2016 Feb 1;594(3):657-67
- Kazskin-Bettag, M, et all, Altern Ther Health Med. 2008 Nov-Dec;14(6):32-8
- Lee, Kee Ho et all, Evaluation of Effectiveness and Safety of Natural Plants Extract(Estromon®) on Perimenopausal Women for 1 Year, J. of Korea Society of Menopause Vol. 11 No.1 March 2005
Artikel delen op social media?
Algemene info over de overgang
Opvliegers
Dunner en futloos haar
Vaginale droogheid en libido
Blaasproblemen
Stemmingswisselingen, focusverlies, vermoeidheid
Menstruatieklachten
Gewichtstoename
Slecht slapen
Pijnlijke spieren en gewrichten
Middelen bij overgangsklachten
Wat maakt ons aanbod anders?
Brede ondersteuning in de overgang
Fijn deze uitgebreide informatie. Inmiddels ook bekend met de opvliegers! Toevallig een week met veel stress vanwege verbouwing, dus zou nu een trigger kunnen zijn.
Beste Petra, het klopt, stress staat op nummer 1 als trigger bij opvliegers…..